Rotacja zapasów magazynowych to wskaźnik pokazujący, ile razy w danym okresie, zwykle w roku, magazyn "obraca się" całkowicie - czyli ile razy średni stan zapasu zostaje zużyty i uzupełniony; wysoka rotacja oznacza sprawne zarządzanie zapasem chemii i materiałów eksploatacyjnych, niska - zamrożony kapitał i ryzyko przeterminowania towaru.
Jak obliczyć wskaźnik rotacji zapasów
Podstawowy wzór to koszt sprzedanych towarów w danym okresie podzielony przez średni stan zapasu w tym samym okresie. Alternatywnie liczbę dni rotacji oblicza się jako 365 podzielone przez wskaźnik rotacji - wynik pokazuje, ile dni przeciętnie towar leży w magazynie, zanim zostanie zużyty lub sprzedany.
Dlaczego rotacja ma szczególne znaczenie przy chemii gospodarczej
Część produktów, na przykład preparaty na bazie podchlorynu sodu czy koncentraty zapachowe, ma ograniczoną trwałość - zwykle 12-24 miesiące - i traci skuteczność lub intensywność zapachu przy zbyt długim magazynowaniu. Niska rotacja oznacza towar leżący miesiącami, a więc ryzyko sprzedaży lub zużycia produktu po częściowej utracie właściwości, na przykład osłabionego działania dezynfekcyjnego. Wysoka rotacja pozwala też szybciej reagować na zmiany cen u dostawcy, bez zamrażania kapitału w nadmiernych zapasach.
Dla produktów o krótkiej dacie przydatności, jak środki dezynfekujące czy kostki do WC z aktywnymi substancjami zapachowymi, warto liczyć rotację osobno dla każdej kategorii, a nie dla całego magazynu łącznie - uśrednienie maskuje pojedyncze, wolno rotujące pozycje.
Najczęściej zadawane pytania
Jaka rotacja zapasów jest "dobra" dla magazynu chemii gospodarczej?
To zależy od branży, ale w dystrybucji chemii często celuje się w 8-12 obrotów rocznie dla towarów szybkorotujących; wynik poniżej 4 sygnalizuje nadmierne zatowarowanie.
Co zrobić z towarem o bardzo niskiej rotacji?
Warto sprawdzić, czy to produkt sezonowy, na przykład odladzacz zimowy, czy realnie martwy zapas, który lepiej wyprzedać lub zwrócić do dostawcy.